बुटवल: बुटवलको आकाश आज फरक थियो। पाल्पाको तिनाउ गाउँपालिका–३ स्थित नुवाकोट डाँडाबाट उडान भरेको पाराग्लाइडर बिस्तारै बेलबासको बदेलपोखरी जितेश्वरी मावि क्षेत्रमा अवतरण गर्दा स्थानीयवासी र पर्यटनकर्मीहरूको अनुहारमा खुसीको लहर दौडिएको थियो। लुम्बिनी इगल एअर एडभेन्चर प्रालिले स्याङ्जाको बाबु एडभेन्चर पाराग्लाइडिङको प्राविधिक सहयोगमा गरेको यो परीक्षण उडान सफल भएसँगै बुटवलको पर्यटन नक्सामा एउटा नयाँ स्वर्णिम रेखा कोरिएको छ।
दशकौंको प्रतीक्षा सकियो, आकाशले दिएको स्वीकृति
करिब एक दशकअघिदेखि सम्भाव्यता अध्ययन थालिएको यो योजना अन्ततः परीक्षण उडानको चरण पार गरेको छ। लुम्बिनी इगल एअर एडभेन्चर प्रालिका अध्यक्ष डा. किसन थापाले भने, “हामीले लामो समयसम्म अध्ययन गर्यौं। आजको सफल उडानले हामीलाई व्यावसायिक उडानतर्फ अघि बढ्ने बलियो आधार दिएको छ।” संघीय पर्यटन मन्त्रालय र नागरिक उड्डयन प्राधिकरणबाट स्वीकृति लिई गौतमबुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलसँग समन्वय गरेर गरिएको यो उडानले बुटवल क्षेत्रमा पहिलोपटक पाराग्लाइडिङ सम्भव भएको प्रमाणित गरेको छ।
बुटवल–१३ का वडा अध्यक्ष नारायण प्रसाद पुन परीक्षण सफल भएपछि निकै खुसी देखिए। उनले भने, “आजको दिन बुटवलको पर्यटन इतिहासमा सुनौलो दिनका रूपमा रहनेछ। यसले हाम्रो वडा र समग्र बुटवललाई साहसिक पर्यटनको नयाँ गन्तव्य बनाउनेछ।” वडा सदस्य झविलाल थापाले पनि परीक्षण उडानले ‘बुटवलमा पाराग्लाइडिङ चल्न सक्छ’ भन्ने कुरालाई प्रमाणित गरेको बताए।
बुटवलको पर्यटनमा नयाँ प्रडक्ट, स्थानीय अर्थतन्त्रमा नयाँ लहर
पाराग्लाइडिङ केवल एउटा साहसिक गतिविधि मात्र होइन, यो बुटवल र आसपासको पर्यटन अर्थतन्त्रलाई नयाँ उचाइमा पुर्याउने माध्यम बन्न सक्छ। लुम्बिनी आउने विदेशी तथा स्वदेशी पर्यटकहरूलाई यहाँ केही दिन रोकिराख्न सक्ने एउटा आकर्षक कारण थपिनेछ। आकाशबाट बुटवल उपत्यका, तिनाउ नदीको मनोरम दृश्य, पहाडी भूभाग र हरियालीले भरिएको परिदृश्य अवलोकन गर्ने अवसरले पर्यटकको बसाइ लम्ब्याउने अपेक्षा गरिएको छ।
सामाजिक अगुवा डिआर घिमिरे भन्छन्, “पाराग्लाइडिङ बुटवलको पर्यटनका लागि बिल्कुलै नयाँ प्रडक्ट हो। यसले पर्यटकलाई यहाँ रोकिन र स्थानीय सेवा–उत्पादन उपभोग गर्ने वातावरण सिर्जना गर्नेछ।” होटल, रेस्टुरेन्ट, यातायात, गाइड सेवा, फोटो–भिडियो तथा अन्य पर्यटन व्यवसायमा समेत यसको सकारात्मक प्रभाव पर्ने अनुमान गरिएको छ। प्रारम्भिक अध्ययनअनुसार व्यावसायिक सञ्चालनका लागि करिब डेढ करोड रुपैयाँ लगानी आवश्यक पर्ने र प्रत्यक्ष रूपमा कम्तीमा १० जना तथा अप्रत्यक्ष रूपमा करिब सय जनाले रोजगारी पाउने सम्भावना रहेको छ।
नेपालको साहसिक पर्यटन दायरा विस्तार
नेपालमा पाराग्लाइडिङ साहसिक पर्यटनको महत्वपूर्ण स्तम्भ बन्दै आएको छ। नेपाल एयरस्पोर्टस् एसोसिएसनका अनुसार देशभर १३ वटा नियमन गरिएका पाराग्लाइडिङ साइट छन् भने करिब ६० वटा कम्पनी र करिब ४०० पाइलट सक्रिय छन्। पोखरा प्रमुख केन्द्र रहँदै आएको यस क्षेत्रमा धरान, बन्दीपुर, पाल्पा, सुर्खेतलगायत स्थानहरूमा पनि विस्तार भइरहेको छ। बुटवलमा व्यावसायिक उडान सुरु भएमा लुम्बिनी प्रदेशको साहसिक पर्यटनको दायरा फराकिलो हुनेछ र लुम्बिनी–बुटवल–पाल्पा पर्यटन सर्किटमा नयाँ आयाम थपिनेछ।
अबको बाटो : व्यावसायिक उडानतर्फ
परीक्षण उडान सफल भएसँगै अब नियमित व्यावसायिक उडानका लागि प्राविधिक, सुरक्षा र प्रशासनिक प्रक्रिया अघि बढाइने तयारी गरिएको छ। बुटवलमा अर्को समूहले पनि बसन्तपुरबाट तिनाउ नदी किनार क्षेत्रमा उडानको तयारी गरिरहेको छ। यी प्रयासहरू सफल भएमा बुटवलको पर्यटन नक्सामा पाराग्लाइडिङ एउटा स्थायी आकर्षणका रूपमा स्थापित हुनेछ।
आकाशबाट हेर्दा बुटवल अब केवल व्यापारिक शहर मात्र रहने छैन। यो शहर साहसिक पर्यटनको नयाँ गन्तव्यका रूपमा पनि चिनिन थाल्नेछ। नुवाकोट डाँडाबाट सुरु भएको यो उडानले बुटवल र नेपालको पर्यटन आकाशमा नयाँ सम्भावनाका ढोका खोलेको छ।
